VPRO Radio Archief

Op 9 februari 2012 verschijnt “In memoriam, De gedeporteerde en vermoorde Joodse, Roma en Sinti kinderen 1942-1945″.
Jarenlang is dichter, schrijver en journalist Guus Luijters bezig geweest met het traceren van alle 19.048 uit Nederland gedeporteerde Joodse, Roma en Sinti kinderen. Van hen zijn er 17.964 vermoord. Van al deze kinderen heeft Luijters zoveel mogelijk gegevens verzameld; voor hen is nu dit monument verschenen.
De nazi’s hebben destijds geprobeerd al hun sporen uit te wissen, de Nederlandse overheid heeft op alle mogelijke manieren aan hun verdwijning meegewerkt. Bijna niemand heeft een vinger uitgestoken om hen te redden.
In mei 1993 werd in Beek (L) een monument voor de Gedeporteerde Zigeuners onthuld: een stenen zuil met een reliëf. Naast een woonwagen speelt een man op zijn viool. Twee meisjes dansen onder een boom. Op de sokkel van de gedenksteen staat: ‘Wij lieten hen gaan.’
In 1944 werden bijna alle Sinti en Roma in Nederland gearresteerd. Ook de familie Franz in Beek werd opgepakt en naar kamp Westerbork gestuurd. Vandaar werd het gezin weggevoerd naar concentratiekamp Auschwitz. Slechts drie van de zeven kinderen van de familie Franz hebben de oorlog overleefd.
Op 23 en 30 mei 1993 zond het Spoor Terug een tweeluik uit over de deportatie van zigeunerfamilie Franz uit het Limburgse Beek naar het concentratiekamp Auschwitz.
Deze serie werd gemaakt door  gemaakt door Frans Jennekens, presentatie Kiki Amsberg.
Beluister dit programma:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Podcast hier

Lees verder »

In de nacht van 13 op 14 februari 1945 werd de Duitse stad Dresden door 1500 geallieerde vliegtuigen in puin gelegd. Voor Het Gebouw zocht verslaggever Theo Uittenbogaard overlevenden op van dit bombardement, dat deel uitmaakte van het eindoffensief tegen Duitsland.
De oorlog was bijna afgelopen, Duitsland stond op het punt door de knieën te gaan en Dresden was een doelwit dat niet verdedigd werd. Het aantal slachtoffers wordt geschat op  25.000 doden en 30.000 gewonden. 70% van het centrum van Dresden was verwoest. 
Beluister de reportage van Uittenbogaard, die werd uitgezonden in Het Gebouw van 8 februari 1985:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Podcast hier.
De banden zijn helaas gewist, deze opname is afkomstig van een cassettebandje van de afdeling Publieksservice van de VPRO.

Lees verder »

Surinamers, Antillianen, Marokkanen, maar ook  andere landgenoten, minderheden én ook de blanke medemens konden vanaf oktober 1978 hun hart ophalen bij het wekelijkse Hilversum 3 programma Black Star Liner, met muziek van van heinde en verre, ongehoord en onbekend, sociaalrelevant en toch swingend.
Leiding van Black Star Liner had VPRO programmamaker Dave van Dijk, door zijn team aangesproken als Professor Katoen. Presentatoren waren Anita Breeveld en Roy Ristie.
Muziekprogramma’s werden niet bewaard vanwege rechten e.d., dus is van Black Star Liner bijna niets terug te vinden in de omroeparchieven. Maar gelukkig heeft Professor Katoen zelf vaak cassettebandjes mee laten lopen.
Dezer dagen ontving ik een tasje met vele tientallen bandjes, van opmerkelijke kwaliteit. Beluister hier enkele uitzendingen, nog niet beluisterd, dus geen idee wat erop staat.

BSL van 4 mei 1979:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

BSL van 8 februari 1980:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

BSL van 18 juli 1980:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Komende zondag 5 februari 2012 is de eerste van drie uitzendingen van Coen Verbraak over de jarenlange samenwerking van Kees van Kooten en Wim de Bie. Er zijn al veel veelbelovende beelden te zien geweest uit deze serie.
“Is leuk nog leuk” was de hoofdvraag in VPRO-vrijdag van 17 oktober 1968.
VPRO-programmamakers Wim Noordhoek en Nico Haasbroek stelden deze vraag aan een aantal cabaretiers: Kees van Kooten, Wim T.Schippers, Rinus Ferdinandusse, Paul van Vliet, Erik Herfst.
Volgens ‘Klisjeemannetje’ Van Kooten is er een direct verband tussen het niveau en de grootte van het publiek: “Naarmate ons niveau stijgt wordt het publiek kleiner”.
Met diverse cabaretfragmenten uit o.a. Uitlaat,  Hoepla en van de Klisjeemannetjes (Van Kooten en De Bie), Seth Gaaikema, Paul van Vliet, Wim Kan en Herman Emmink.
Beluister Is leuk nog leuk:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Dezer dagen werd het Oorlogsmonument Westerbork vernield. Het betreft het herdenkingsmonument in het centrum van Westerbork, dat in 2004 werd vervaardigd door beeldend kunstenaar Armando, met daarop de tekst Symbool van overwinning op het kwade, van herwonnen vrijheid en hoop op de toekomst.
Gelukkig werden de koperdieven gestoord in hun werk.

In 1982 sprak programmamaker Walter Slosse op het terrrein van voormalig concentratiekamp Westerbork met musicus Lex van Weren (61), schrijver van ‘Trompettist van Auschwitz’, en socioloog Jan Holvast (41), die er als kind voetbal speelde, onwetend van de verschrikkingen die zich daar hadden afgespeeld.
Met verbazing constateren ze dat er op het terrein van het voormalig concentratiekamp weinig tekenenen zijn terug te vinden van de deportaties van 100.000 Nederlandse Joden naar Duitsland. Hoe moet voor toekomstige generaties die onbegrijpelijke geschiedenis levend gehouden worden?
De reportage is uitgezonden in Expres-VPRO van 2 april 1982:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Podcast hier

Lees verder »

Homofilie is te genezen. Althans dat vindt een handjevol rabbijnen. En er zijn therapieën op de markt waarbij je voor die genezing terecht kan. Die blijken dan ook nog eens vergoed te worden door zorgverzekeraars.
Dat homofilie een ziekte is, en dus kan worden genezen is niet nieuw.
Om besmetting met ‘de ziekte homophilie‘ te voorkomen voert de wetgever in 1911 in het Wetboek van Strafrecht het artikel 248bis in. Dit artikel verbiedt de seksuele omgang van een meerderjarige met een minderjarige van hetzelfde geslacht. Tienduizenden mannen worden in de jaren ‘60 vervolgd, velen krijgen TBR en voor bijna vierhonderd van hen eindigt de TBR met castratie, in de hoop daarmee het libido onderdrukt te hebben. Pas dan worden ze genezen verklaard. Uiteidelijk wordt het gewraakte artikel in 1971 afgeschaft.
In 1987 zond Het Spoor Terug een tweeluik uit over de houding van overheid ten aanzien van homofilie, die in 1990 werd aangevuld met een derde aflevering: de emancipatie.

Lees verder »

Op donderdag 19 januari 2012 is op 78-jarige leeftijd danser en choreograaf Rudi van Dantzig overleden.
Beluister hier een interview dat Wim Kayzer had met van Dantzig, twee jaar na het verschijnen van zijn autobiografische roman “Voor een verloren soldaat”.

Beluister Soortgenoten van 18 oktober 1988:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Podcast hier

Therapieën die mensen moeten genezen van hun homoseksualiteit blijken door zorgverzekeraars te worden vergoed. Minister Schippers van Volksgezondheid noemt deze vergoeding “bizar” en wil dat er een eind aan komt.
Naar aanleiding van deze berichten is schrijver en homoseksueel Raph Creemers te gast bij Paul & Witteman.
Tijdens zijn tienerjaren is Creemers “genezen” door een strenge kerkgemeenschap. Hierna trouwde hij een vrouw uit dezelfde gemeenschap en richtte zich op de bekering van andere homoseksuelen. Over zijn mislukte bekering schreef hij het boek “Rammelend van de huidhonger” (2006).
In 1984 schreef Creemers  ‘Vader vergeef het mij’. In de zomer van 1990 erkent Creemers opeens zelf ook nooit genezen te zijn. Zijn terugval in de ‘zonde’ slaat in relikringen in als een bom.
Het Gebouw van 7 december 1990 zond een reportage uit over zogenaamde Homogenezers:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Deze reportage werd gemaakt door Marnix Koolhaas en Jacqueline Maris.
Podcast hier

Lees verder »

Komende zondag 15 januari 2012 is het zondagse verhalenprogramma Studio Idzerda geheel gewijd aan de menselijke behoefte aan Roes.
Op  4 mei 1999 maakten Jacqueline Maris en Jimi Comerford een Ongehoord over Poitin: sterker dan vuurwater, illegaler dan heroïne en gevaarlijker dan gif. Een verkeerd gestookte Poitin is dodelijk. Zij gingen in Ierland op zoek naar dit levenselixer.
Idzerda laat zondag enkele fragmenten horen, beluister hier de hele uitzending: In search of the real creature, uitgezonden op  4 mei 1999

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Podcast hier

Nog maar net bekomen van Youp van ‘t Hek’s Oudejaarsconference?
Dan is het misschien leuk om te luisteren naar een interview dat Ad Fransen had met van ‘t Hek in 1991.  Aanleiding was zijn nieuwe show ‘Alles of nooit’ en zijn debuutbundel ‘Rijke meiden’, waarin hij terugblikt op zijn Naardense ‘hockey-jeugd’.
Dit interview werd uitgezonden in ‘t Nut v/h Algemeen van 19 november 1991:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Podcast hier