apotheek-04Nieuws uit VPRO Thema: Iedereen depressief
Psychiaters: driekwart van de patiënten slikt ten onrechte antidepressiva

Driekwart van de mensen in Nederland die antidepressiva slikken, doen dat ten onrechte. Voor hen is het slikken van deze medicijnen zelfs ‘nutteloos’. Het gebruik van medicijnen tegen depressie zou dus drastisch omlaag moeten. Dat stelt Aartjan Beekman, hoogleraar psychiatrie aan het VU Medisch centrum en psychiater in de Valeriuskliniek te Amsterdam, in de VPRO-thema Iedereen depressief die dinsdagavond om 20.25 te zien is op Nederland 2.

Beekman, die onderzoek doet naar de oorzaken van depressie en de gevolgen voor de volksgezondheid en de economie, is een van de deskundigen in het programma die hun licht laten schijnen over de vraag waarom in Nederland zoveel mensen aan een vorm van depressie lijden en daarvoor medicatie gebruiken. Het aantal mensen dat de diagnose depressie krijgt gesteld ligt rond de 800.000, het aantal mensen dat antidepressiva slikt zelfs rond de miljoen. Volgens Beekman zouden we de ziekte depressie op een vergelijkbare wijze te lijf meten gaan als in het verleden met hart- en vaatziekten is gebeurd. ‘Preventie, preventie, preventie’. Wat de hoogleraar betreft zijn allerhande vormen van therapie daarbij in te zetten en moeten we zelf, ook lang voor dat we depressief dreigen te worden, aan ‘geestelijke hygiëne’ doen. Slechts een minderheid van de patiënten - Beekman noemt het getal van 200.000 - is daadwerkelijk gebaat bij medicatie.

Hoewel Beekman niet de analyse deelt van sommige van zijn collega’s dat depressie een welvaartsziekte is, onderschrijft ook hij de stelling dat mensen steeds minder gewend zijn geraakt om te gaan met tegenslag in het leven. Zijn collega Jules Tielens, verbonden aan het AMC, neemt in de uitzending het woord ‘welvaartsziekte’ wél in de mond. Hij spreekt van een probleem ‘dat we niet in de hand hebben’. Volgens Tielens, eerder deze maand nog gelauwerd met de Ereprijs van het Fonds voor de Psychische Gezondheid, moeten we weer leren harden, en depressie leren aanwenden in ons voordeel. Ook hij wil af van het gebruik van medicatie in de meeste voorkomende gevallen.

In Iedereen depressief, een 85 minuten durende thema-uitzending, wordt - naar aanleiding van de hoge cijfers - de vraag opgeworpen wat er toch met ons aan de hand is. Naast de genoemde psychiaters komt ook onder anderen een huisarts aan het woord. Huisartsen zijn verantwoordelijk voor 80% van de voorgeschreven medicijnen. Ook volgde de VPRO vijf patiënten gedurende een half jaar, die openhartig vertellen over hun depressie.