VPRO_Kenniscentrum

Na een week door de gangen van SXSW, een van ’s werelds grootste congres over nieuwe media te hebben gelopen, bekruipt me als praktische journalist de 64.000 dollar vraag: mooi, maar wat nu? Hoe moet de traditionele journalistiek omgaan met al die veranderingen? Laat ik eens eerlijk zijn: als ik het zou weten, zou ik waarschijnlijk geen column voor Villamedia tikken, maar een hippe startup starten, die ook een drinkfeest organiseert in de relaxte clubs van Austin.

Toch, het is mogelijk om het belangrijkste pijnpunt uit de discussies te destilleren. Op het gevaar af dat ik een enorme open deur intrap, is het extreem belangrijk alle hindernissen voor alternatieve distributie weg te nemen. Het geldt voor ons allemaal, maar laten we een TV-voorbeeld nemen: Eric Feng van Hulu.com - een videosite en joint venture van Fox en NBC - geeft aan dat er vorig jaar 14,3 miljard video’s online werden bekeken. De advertentiemarkt daarbij bedroeg 850 miljard dollar en groeit elk jaar 200%, evenals de kwaliteit van de video en de behoefte van de mediaconsument.

Dat is een niet te negeren beweging, en eigenlijk weet elk TV-bedrijf in Nederland dat ook wel. Maar bijna niemand verbindt er ook daadwerkelijk de verstrekkende conclusies aan: over 10 jaar heeft lineaire TV zoals we het kennen, een andere plek. We moeten nadenken over verspreiding via Joost, Boxee, en alle sociale netwerken die we kunnen verzinnen. Radicale keuzes maken over de versimpeling van het auteursrecht, nadenken over wat dat allemaal betekent voor het verhaal dat je wil vertellen. Misschien wel programma’s net wat anders maken.

In een sessie met de BBC werd duidelijk hoe snel de verschuivingen gaan. In de zaal, gevuld met media-geinteresseerden, keek nog slechts 20% live TV. De rest van hen keek allemaal on demand, en slechts on demand. Via digitale kanalen, online, via mobiel. De crux is dat we steeds meer onze mediaconsumptie aanpassen op onze locatie, plek en gedrag en niet andersom. Ik weet dat het lastig is het gedrag van de goeroe’s en nerds te plakken op de toekomst van het algemene publiek, maar het is iets dat we wel serieus moeten nemen. En dat doen we niet. Of in ieder geval niet genoeg.

Ik heb een hekel aan mensen die constant de revolutie uitroepen en de gevestigde orde per definitie als achterhaald beschouwen. Ik ben een overtuigd voorstander van journalistiek en heb nooit geloofd dat blogs de gehele professionele journalistiek gaan vervangen. Of dat crowdsourcen - de wijsheid van velen in een sociaal netwerk - hetzelfde is als onderzoeksjournalistiek.

Maar we moeten niet de fout maken dat het nog wel even gaat duren. Het gaat sneller dan we denken. Veel sneller. Eigenlijk is internet goed en wel 15 jaar bezig, en laat het al diepe groeven achter in alle mediasectoren. In een panel over het auteursrecht verzuchtten enkele toppers uit de muziekindustrie unaniem: “we zullen de wet toch moeten aanpassen aan wat al lang een grootschalige realiteit is. De rest is struisvogelpolitiek.” Voor wie dat niet gelooft is er een aardige remedie: SXSW2010, volgend jaar maart.

Erik van Heeswijk, hoofd Digitaal VPRO

Dit was aflevering 3 in een drieluik over SXSW en de toekomst van de media. Deel 1 en 2 vind je hier en hier. Dit artikel verscheen ook op Villamedia.

Meer uitgebreide en live evenementverslaggeving door Nederlandse aanwezigen vind je op http://sxswnl.posterous.com/.