VPRO_Kenniscentrum

SXSW pagina: Does tomorrow’s world need designers?

Alonzo Canada (Jump Associates)
David Merkoski (Frog Design Inc)
Helen Walters (BusinessWeek.com)
Johanna Blakley (The Norman Lear Center)

So, does it?
Canada: “Absolutely, yes”.

“Design blijft onontbeerlijk, zowel vanwege de emotionele beleving die door de vormgever aan inhoud wordt toegevoegd als vanwege de analytische benadering van een project.”

Merkoski voelt zich uitgedaagd door de vraag, ook al is zijn antwoord een onontkoombaar “yes”. Walters: “We zitten in een beginfase van een nieuw tijdperk”. Voorbeeld: Muji, dat in samenwerking met een japanse vormgever een tool online heeft gezet waarmee bezoekers zelf nieuwe producten kunnen voorstellen. Een stemsysteem bepaalt of een product in aanmerking komt voor productie. Design by numbers.

Het panel is het er over eens: vormgeving gaat een toekomst van democratisering tegemoet. Toenemend slimme designtools stellen iedereen in staat ontwerper te zijn. De nieuwe rol van de academisch opgeleide designer is het ontwerpen van kaders waarop andere designers kunnen voortborduren, aldus Merkoski.

Maar als iedereen een designer is, wie zijn dan de designconsumenten van de toekomst? Gaan we naar een situatie waarin de design tools voor iedereen bereikbaar zijn, en waar iedereen ontwerpt for an audience of one?

Canada: “Ik ken mensen die hun eigen sneakers ontworpen hebben met Nike’s online tools en die niet meer dragen omdat ze zo fucking ugly zijn.” Als de designtools voor iedereen beschikbaar komen zal het begrip van vormgeving als discipline een evolutie ondergaan.

Walters noemt een nadeel van democratisering van design: “Vormgevers die ik spreek vertellen dat ze uit niets zo veel geleerd hebben als uit hun eigen falen”. Democratisch ontwerp legt de focus op succesvolle ontwerpen, en negeert de lessen die geleerd kunnen worden uit gemaakte fouten in de ontwerpen die het niet gehaald hebben.

De designwereld staat volgens Merkoski op de drempel van een tijdperk waarin de noodzaak van een framework for sustainable design niet langer ontkend kan worden. Vergelijkbaar met de architectuur, een vorm van documentatie van systemen en richtlijnen voor design gaat in de nabije toekomst noodzakelijk worden.

Canada: “Designers van de toekomst zijn min of meer hybride mensen”. Multidisciplinaire talenten, samengevoegd in één persoon. “We komen er achter dat het designproces meer en meer een multidisciplinaire taak is. Individuen die het inzicht in één van de betrokken disciplines missen zijn per definitie niet in staat om goeie designers in de toekomst te zijn.”

Concluderend: gaat de toenemende democratisering van design uiteindelijk de vormgever zelf overbodig maken?

Merkoski: “No.” “De belangrijke vraag is niet of dat wel of niet gaat gebeuren, we weten zeker dat het gaat gebeuren. Het kan zomaar zijn dat dit proces een noodzakelijke stap in de evolutie van design of zelfs van de mens is, en dat deze stap genomen moet worden om te kunnen evolueren naar een nieuwe, toekomstbestendige vorm van design.”

Presentatie - Het panel vindt elkaar gaandeweg in een vergezicht van design economics
Publiek - Het publiek stelt zich constructief op, en vergeet kritische vragen te stellen?

…of durft dat niet goed. Mea culpa.

Ik heb moeite met de richting die het panel inslaat. Na een zoekend begin ontstaat overeenstemming. Vragen uit de hoek van opdrachtgevers leiden tot een steeds grotere zekerheid bij het panel: de tijd is rijp. Ik snap het niet. Op Twitter:

• SXSW ik val bijna van m’n stoel. Het hele panel predikt het evangelie van een unified system for design rules dat twijfel overbodig maakt
• SXSW mijn engels is niet goed genoeg om de dames en heren te vragen waarom ze in godsnaam denken dat design de cultuur kan leiden ipv volgen
• SXSW volgens mij is design nog altijd een zeer cultuurbepaald proces. Gaan deze amerikanen de designregels vastleggen voor japanners?
• SXSW voor Afrikanen? Russen? Wie geeft deze griezels tegengas?
• SXSW crowdsourcing gaat de designer overbodig maken? Designing by numbers. Ik voorspel een grote vlucht van het Chinese gedachtengoed…
• (..)
• SXSW het straalt van het podium af: de onmacht om om te gaan met een veranderend medialandschap. Nieuwe media, nieuwe regels, help ons!
• SXSW het panel refereerde aan een dergelijk systeem voor architectuur. Well duh! Wereldwijd zit misschien 40cm verschil tussen de content.
• SXSW maar ik durf te beweren dat het verschil tussen communicatie in de VS en Japan groter is dan 50 cm. And you may quote me on that.

Na afloop weet ik nog steeds niet of ik het panel wel goed begrepen heb. Het concept van een standaardwerk voor designregels lijkt zo wereldvreemd dat alleen een amerikaan… wacht eens…

Design is all about communication. Communication is all about culture. Design kan daarom volgens mij niet los gezien worden van cultuur. Nog afgezien van praktische problematiek met leesrichtingen en tekensets zal design ook moeten inspelen op - Canada zei het al - de emotionele beleving van inhoud. Wereldwijd is er zo’n verschil tussen consumenten dat een alomvattend systeem al gauw zo ruim geformuleerd zou moeten worden dat het nut in de praktijk verwaarloosbaar is.

Aan de andere kant, we leven in een steeds kleiner wordende wereld. Internet brengt mensen van alle afkomsten bij elkaar op websites met maar één interface, en het lijkt te werken. Maar geldt dat voor alle websites of gaat dat alleen op in het geval van webtools, online applicaties? En dan nog, al leer ik nog zo goed Chinees spreken, een Chinees echt begrijpen is toch een heel ander verhaal. Ik twijfel.