John Adams

Jeffrey Eugenides is een van Amerika’s grootse schrijvers. Als dat nog niet zo duidelijk is, dan komt dat omdat hij slechts om de negen jaar een boek schrijft. Zijn eerste roman, The Virgin Suicides, over vijf meisjes die zelfmoord plegen in de buitenwijken van Detroit, deed de grond onder de voeten van zowel recensenten als lezers schudden. Zijn tweede roman, Middlesex, over de beproevingen van een Grieks-Amerikaanse hermafrodiet, won de Pulitzer Prize. Zijn nieuwste boek, The Marriage Plot, is een klassieke driehoeksverhouding en is, in de woorden van Kirkus Reviews, “een prachtige roman - erudiet, meelevend en diepgaand in de analyse van liefdesrelaties.” Moderatie: Tim Overdiek.

The Book of Negroes, de derde roman van de in Toronto geboren schrijver Lawrence Hill geeft een fictieve weergave van een belangrijke historische gebeurtenis. In de 18^e eeuw werd een groot aantal Afrikanen tot slavernij gedwongen, naar Amerika gebracht, van daar naar Canada verplaatst en werd het hen uiteindelijk mogelijk om terug te keren naar Afrika. Deze rondreis wordt gepersonifieerd door Aminata Diallo, die op elfjarige leeftijd wordt ontvoerd en centraal komt te staan in dit Dickensiaanse epos van Hill. Publisher’s Weekly noemde het boek “opwindend, hartverscheurend en inspirerend.” Het optreden van Lawrence Hill is onderdeel van de serie “Tales of Freedom” van de Nieuwe Kerk in Amsterdam.

De nieuwste roman van Lionel Shriver, So Much for That, is zojuist genomineerd voor de National Book Award 2010. Shriver is schatplichtig aan de Amerikaanse traditie om lastige onderwerpen met stijlvol taalgebruik weer te geven. Haar roman We Need to Talk About Kevin uit 2003 werd een bestseller ondanks, of misschien juist wel door, haar harde blik op een massamoordpartij op een school. Haar nieuwe boek gaat over een man die de droom heeft om zich na zijn pensioen te gaan vestigen in een idyllisch oord. Deze droom wordt bruut verstoord wanneer hij door de ziekte van zijn vrouw wordt gedwongen door te werken. De roman is een donkere en complexe uitwerking van de consequenties van het kapotte zorgsysteem in de Verenigde Staten.

Waar Richard Russo’s romans Empire Falls en Bridge of Sighs nog omvangrijk waren, is zijn achtste boek, That Old Cape Magic, kleiner: een warm, komisch portret van een man in een midlife crisis. Terwijl de held, Jack Griffin, zich door zijn dagelijkse beslommeringen heen sleept ligt urn met de as van zijn overleden vader in de achterbak van zijn auto: letterlijk de bagage van zijn verleden. Zoals de Washington Post in hun recensie schreef: “Richard Russo heeft een roman geschreven voor mensen wier grootste vrees is te worden als hun ouders. Dat wil zeggen, iedereen.”

Bret Easton Ellis brak door als schrijver op 20-jarige leeftijd met de publicatie van Less Than Zero. Sindsdien bespot hij, maar bouwt tegelijkertijd ook zijn oeuvre rond, de thema’s die hem beroemd maakten, zoals drugsgebruik, designkleding of amoreel gedrag in het algemeen. In zijn nieuwe boek keert hij terug naar de karakters uit zijn debuut. Ze zijn nu veertigers en nog steeds woonachtig in Los Angeles. Donna Tartt haalde in haar recensie van het boek het ongemakkelijke gevoel van het boek aan: “’s nachts knippert het lichtje van de Blackberry op het nachtkastje, het onderbewuste gegons van dreiging is alomtegenwoordig.”

The Help (in Nederland vertaald in Een Keukenmeidenroman) stond meer dan een jaar bovenaan de bestsellerlijst van The New York Times. De populariteit ontstond door de weelderig geschreven verhaal en setting, maar ook door de bravoure van het boek. Kathryn Stockett, een blanke “southern” schrijfster uit Jackson, Mississippi, wilde het verhaal van zwarte hulpen in de huishouding in het oude, zuidelijke Verenigde Staten vertellen. En dit vertellen in ouderwets dialect. Deze beslissing was niet bepaald politiek correct maar betaalde wel uit. Sommige bloggers noemden haar boek racistisch, andere juist dapper. The Huffington Post verklaarde het succes als volgt: “The Help gaat over iets. Iets echts. Iets dat er toe doet.”

Joseph O’Neill is geboren in Ierland, opgegroeid in Nederland, heeft in Engeland gestudeerd en woont in New York. Zijn veelvuldig onderscheiden roman Netherland weerspiegelt deze achtergrond, alsook zijn passie voor cricket. De held van het verhaal is een Nederlander die zich onderdompelt in de huidige multi-etnische samenleving van New York. De ongeveinsd filosofische stijl van Netherland maakte het een van de meest geprezen romans van 2008, en O’Neill zelf is dé directe link tussen de Nederlandse en Amerikaanse maatschappij. Een gesprek over woorden en wickets.

Een van de belangrijkste Amerikaanse schrijvers van haar generatie spreekt voor het eerst bij het John Adams Institute. Toni Morrison – die alom grote erkenning krijgt voor haar magisch realisme en haar weergave van de maatschappelijke worsteling van de zwarte Amerikaanse bevolking – is zo’n zeldzame schrijver die zowel door critici wordt geprezen als door het lezerspubliek wordt aanbeden. In haar laatste roman, A Mercy, geeft een moeder haar dochter weg om haar een grotere kans op een goed leven te geven. Hierbij ontrafelt de lezer geleidelijk de ware betekenis achter, op het eerste oog, wrede daden. Het Nobelprijs Comité zei over deze gelauwerde schrijfster: “in haar romans, die worden gekarakteriseerd door visionaire kracht en poëzie, geeft zij leven aan een essentieel onderdeel van de Amerikaanse realiteit.”

Ron Rash schrijft poëzie, korte verhalen en romans. Hij is een typische ‘Southern’ schrijver; een ambachtsman van geraffineerd gesmede literatuur. Zijn werk krijgt pas sinds kort meer aandacht in de VS – hij is onopgemerkt een schrijver van bestsellers geworden – en deze aandacht is ver over datum. Te luisteren naar “de elegante, delicate stem van deze poëet en verhalenverteller uit de Appalachen,” zoals de New York Times het noemt, geeft het gevoel dat je wandelt door de heuvels van de Carolina’s. De wereld van Serena, zijn meest recente boek en de eerste die in Nederland in vertaling verschijnt, is somber, bitter maar ook vol zwarte humor. De Guardian noemt het “een spectaculair boek”, dat zich kan meten aan de grootse werken uit de zuidelijke literatuur.

Laten we het hem zelf maar zeggen: “ik ben de grootste misdaadschrijver ooit.” James Ellroy schrijft ruige, intense fictie. Hij heeft en groot ego en stijl. Veel van zijn oeuvre speelt in Los Angeles in de jaren 50, een heftige omgeving die bevolkt wordt door agenten en slechte daden. Zijn nieuwe boek, Blood’s a Rover, is het derde deel van een trilogie die, zoals de New York Review of Books het noemt, “een wrede, nieuwe geschiedenis weergeeft van de jaren 60 en 70 in de Verenigde Staten.” Zijn stijl wordt wel omschreven als “kaal”, “staccato” en “gecontroleerd.” Zoals een recensent het treffend beschreef: “Ellroy schrijft alsof hij letterlijk door de duivel op de hielen wordt gezeten.” Kijk hier naar deze unieke artiest van de misdaadroman.

In het West-Indisch Huis las hij een passage voor uit het boek en sprak hij met Jan Donkers over zijn werk.