Iets met boeken

Bart Koubaa studeerde Arabisch en fotografie in Gent en speelde voor zijn ietwat ongewone familienaam leentjebuur bij zijn Tunesische vrouw. Zijn debuut Vuur werd meteen bekroond met de debuutprijs en is vooral bekend omdat toenmalig minister van cultuur Bert Anciaux er 40 000 exemplaren van weggaf voor een leesbevorderingsactie. Met zijn vierde roman De leraar bevestigt hij alle verwachtingen. Het betreft een intelligente psychologische thriller over een leraar Nederlands, ‘De Kraai’, die van zijn leerlingen ‘voor tachtig procent een Nederlandssprekende automecanicien en voor twintig procent mens wil maken.’ Bart Koubaa voert je mee in het nuchtere, sardonische cynisme van een verzuurde man die op ontploffen staat. Mede daardoor is het ook een onverholen kritiek op het moderne leraarschap, waarin de leraar meer dan een kennisoverdrager ook een seksuoloog, islamkenner, opvoeder en nog veel meer moet zijn. Die kritiek komt overigens niet uit de lucht gevallen: Koubaa werkte zelf op het secretariaat van een school en verzamelde jarenlang de rauwe, ongefilterde uitspraken van het lerarenkorps. Daaruit blijkt vooral een grote onvrede met de richtlijnen van de gezichtsloze moloch ‘Brussel’: er gaapt een grote kloof tussen degenen die het beleid uitstippelen en de leraars die dat beleid in hun dagelijkse lessenrooster moeten toepassen. In De leraar wordt dat pijnlijk duidelijk. De priemende ogen op de cover zijn van de Amerikaanse kannibaal en seriemoordenaar Albert Fish, maar daarmee weet u eigenlijk al teveel.

Zie ook: de (niet eerder gepubliceerde) verkiezingsspeech voor Koubaa Libre door Bart Koubaa.

De bijna naamloze F. groet al zijn buren, consequent. Omdat hij gelooft dat ze dat fijn vinden, maar ook omdat er volgens hem ‘ een opvoedende waarde’  van uit gaat. Het weinig opzienbarende leven van F. wordt door zijn schepper, de schrijver F. Starik, minitieus beschreven in de roman De Gastspeler. F. doet boodschappen, maakt ommetjes in zijn Amsterdamse buurt, maakt een praatje hier, een praatje daar. Belangrijk ankerpunt op de dag is de uitzending van het programma De Gouden Kooi. De gastspeler, waarvoor Starik in augustus de Amsterdamse Prijs voor de Kunst won, is zijn eerste roman in zestien jaar en een met veel mededogen geschreven indringende slice of life van het leven in een stadswijk in 2009 . Starik - dichter, schrijver, beeldend kunstenaar, zanger in de Willem Kloos Groep  - concentreert zich de laatste jaren vrijwel volledig op het schrijven. De schrijver, die onlangs zijn achtste dichtbundel het licht deed zien (Victoria) is ook de drijvende kracht achter het project De Eenzame Uitvaart van de Amsterdamse Poule des Doods, een groep dichters die gedichten schrijft en voordraagt voor eenzaam gestorvenen. De jury van de Amsterdamse Prijs voor de Kunst constateerde terecht: ‘ Starik ziet alles, noemt de pijnlijkste details, maar veroordeelt niets. Hij viert op die manier de kracht van het ongewone, en laat zien dat er schoonheid schuilt in mislukking’.

Zie ook: Nieuw gedicht van F. Starik (niet eerder gepubliceerd): Gras.

Zie ook: De redactie spreekt met: F. Starik.