+f(png)/image.png)
+f(png)/image.png)
+f(png)/image.png)
Ik weet nog wat ik dacht toen ik voor het eerst naar Alice in Wonderland keek; “Ooit op een dag kom ik net zo’n konijn tegen en kom ik in een net zo wondere wereld terecht als zij”. En Pinoccio deed me geloven dat mijn neus langer zou worden, als ik weer zou liegen. Door Sneeuwwitje was ik bang om ooit nog rode appels te eten en Doornroosje kwam me voor als een slapende diva. Al gauw werd ik uit die droom geholpen toen ik ontdekte dat ouder worden, minder geloven is. En dat bij ouder worden geen sprookjes horen van Walt Disney. Al gauw geloofde ik ook niet meer dat koelkasten op de Noordpool verkocht werden of dat sterren door de maanman in de lucht gegooid werden. Maar zodra we ouder worden, vergeten we de diepere betekenis die deze Disney films ons verteld hadden.
So what do they tell us?
Als ik de film Alice in Wonderland nu opnieuw kijk besluipt me het gevoel, dat ik kijk naar een meisje dat onder invloed is van LSD. En zo gek is dat niet. Het meisje valt immers in een totaal andere wereld waar de felle kleuren van het beeldscherm af lijken te spatten. Waarbij er zich zingende bloemen in het gras bevinden, een waterpijp rokende rups haar even vertelt hoe het allemaal zit en een streepjes kat met verdacht veel psychedelische trekjes haar de weg wijst. Dit allemaal bij elkaar, geeft mij het gevoel te kijken naar een niet eindigende trip.
“It seems the cat is on ecstasy, the march hare is on crack, the hatter is on heroine, the white rabbit is on cocaine, the caterpillar on opium, and Alice is the one on LSD”
Als we door de komische lagen van drugs gebruik heen hebben geprikt, vertelt Alice in Wonderland ons een mooie en lange zoektocht naar kennis. Alice valt immers door een konijnenhol, en de wereld waarin zij terecht komt is de ‘echte’ wereld. De wereld der filosofen en filosofie. En deze zou zich alleen kunnen plaatsvinden in een wereld ver verwijderd van volwassenen. De filosofie begint namelijk bij de ‘verwondering’ van de dingen. Hij begint bij het kind zijn en je vervolgens dingen af te vragen, die altijd zo vanzelfsprekend lijken. Misschien dat Socrates wel het witte konijn is gehuld in zijn witte vacht. Socrates was immers de filosoof die de ‘jeugd’ zou besmetten met zijn ideeën, door hen te leiden door het konijnenhol. En op het moment dat je erin zou vallen, zou je beginnen naar je zoektocht naar ‘ware kennis’.
Waar Alice in Wonderland ons vertelt over de ‘echte’ wereld waarin je talloze vragen hoort te stellen, zo verteldt Pinoccio ons áltijd te luisteren naar je geweten.
“Prove yourself brave, truthful, and unselfish, and someday, you will be a real boy’’
In de film Pinoccio zien we hoe het jongetje van hout de hele film door wordt verleid door allerlei dingen en momenten. Opgroeien betekent hier; je egoïstische behoeften onder controle houden. We zien hoe de vos die Pinoccio wilt misleiden hem vertelt over het ‘makkelijke leven’ en hoe je ook het veel snellere pad kunt nemen. Zo worden we tegenwoordig ook misleid door allerlei momenten in ons leven en vergeten we weleens om naar onze eigen Jaapie Krekel te luisteren.
“Fairy tales do not tell children the dragons exist. Children already know that dragons exist. Fairy tales tell children the dragons can be killed”
~G.K. Chesterton
Niet alleen Pinoccio werd verleid, Roodkapje werd dat net zo goed. In het verhaal wordt ze lastig gevallen door de grote boze wolf. Nu goed, het is de wolf die weer staat voor het verleidende gedeelte. De symbolische betekenis die hiervoor staat, is het feit dat de grote boze wolf eigenlijk een enge vieze man moet voorstellen die een jong en nog onwetend meisje (maagd) probeert te verleiden En het meisje antwoordt eigenlijk indirect, dat grootmoeder vast wel raad weet met wat hij wil. Het leert kinderen om niet te snel toe te geven aan de misleidingen die ze in het leven voor geschoteld zullen krijgen, maar het vertelt ons ook precies hetzelfde. We moeten soms niet te veel mooie toeristische omwegen maken, nee soms moeten we gewoon het makkelijkste en beste pad blijven volgen. Want op ook die manier zullen we niet zo gauw boze wolven tegen komen.
“Red Riding Hood, I’m going to fuck you!” The wolf growls. Little Red Riding Hood pulls a gun from her bag, points it at the wolf and says: “No you’re not, you’re going to eat me like the story says!”
Naast dat Pinoccio en Roodkapje ons alles vertellen over de verleidingen, vertelt Doornroosje om soms een beetje te relaxen. Ze komt ons een beetje voor als een slaap diva, die van alle sprookjesfiguren toch wel de meest luie is. De ‘schone slaapster’ vertelt ons namelijk dat naast alle grote daden die verricht worden in sprookjes, er ook tijd moet worden uitgetrokken voor rust. Op het moment dat we dieper kijken door de laag van het verhaal heen en naar de bodem van het verhaal kijken. Dan zou het gaan over een meisje dat passief en lusteloos wordt vanwege haar menstruatie. De lange pauze die de schone slaapster neemt zou dus gaan om haar seksuele rijpheid. Het gaat om de grote periode van rust die we op dat moment in ons leven zouden moeten nemen, voor er wat heftigs gaat gebeuren. Het begin van de pubertijd dus.
“Mirror, mirror on the wall who’s the baddest of them all?”
Het verhaal van Sneeuwwitje is een verhaal dat gevuld is met jaloezie. En de jaloezie zit hem bij de stiefmoeder van Sneeuwwitje, de enge boze koningin. De verassende factor hierbij is dat we te maken hebben met oedipale conflicten. De oedipale conflicten zijn in het verhaal totaal in de personages overgelopen, het gaat om de oeroude strijd tussen moeder en dochter om de vader voor zich te winnen. Je zou het de erotische rivaliteit kunnen noemen, die ze onderling delen. Dus zoals we allemaal weten wil de lieve stiefmama sneeuwwitje dood hebben en vraagt zij meerdere malen aan de spiegel, om een vorm van waarheid waarmee zij zich kan troosten. Ook hier komt het geweten weer naar voren en zit het ditmaal verstopt in de spiegel, en niet in een pratende krekel.
Wat de verhalen ons leren, is dat we ten eerste diezelfde verwondering over alles van Alice moeten houden, hoe oud en wijs we ook morgen worden. Daarnaast moeten we volgens Jaapie Krekel uit Pinoccio naar onszelf luisteren en niet naar anderen. We moeten naar dat kleine stemmetje luisteren dat soms zo hard schreeuwt als een orkest, maar andere tijden weer zo zacht kan zijn als gefluister. Alice werd waarschijnlijk door haar geweten naar Wonderland geleid, Roodkapje was nog niet klaar voor wat de grote boze wolf van haar wilde en van Doornroosje moeten we de tijd nemen om tot rust te komen. Volgens sneeuwwitje zit jaloezie in een klein hoekje, en soms zelfs in je eigen moeder. En wij zullen hopelijk nooit vergeten dat deze Disney films niet zomaar films zijn.
They are our Reality Checkers.
